Vremeplov za 07.02.2017

1478 – Rodjen je engleski humanista i državnik Tomas Mor (Thomas More), diplomata i lord-kancelar Henrija VIII (Henry) (1529-32). Pao je u nemilost kada je uskratio podršku kralju u njegovom sporu s papom, a 1535. odbio je da prizna Henrija poglavarom engleske crkve. Nakon toga je osudjen na smrt i pogubljen. Kao pisac poznat je po delu “Utopija” (1516) u kojem je dao viziju idealnog društva.

1792 – Austrija i Pruska su sklopile savez protiv revolucionarne Francuske u strahu od širenja ideja gradjanske revolucije. To je bila prva od šest koalicija u koje su kasnije, protiv Napoleona, ušle i Rusija, Engleska i Turska i druge manje evropske zemlje.

1812 – Rodjen je Čarls Dikens (Charles Dickens), rodonačelnik socijalnog romana, jedan od najznačajnijih, najuticajnijih i najčitanijih engleskih pisaca (“Dejvid Koperfild”, “Oliver Tvist”, “Pikvikov klub”, “Stara prodavnica retkosti”).

1837 – Umro je švedski kralj Gustav IV tokom čije je vladavine (1792-1809) Švedska bila u gotovo potpunoj izolaciji. Nakon neuspeha u ratovima s Rusijom i Danskom (1808), zbačen je s prestola u oficirskoj zaveri (1809), posle čega je živeo u izgnanstvu.

1863 – Na britanskom vojnom brodu “Orfej”, koji je potonuo pored obala Novog Zelanda, poginulo je 190 ljudi.

1878 – Umro je papa Pije IX, čiji je pontifikat trajao 31 godinu i 236 dana, najduže u istoriji katoličke crkve. Za vreme njegovog pontifikata crkvena (papska) država izgubila je najveći deo svojih teritorija, a papa se povukao u Vatikan (1870). Proglasio je 1854. dogmu o bezgrešnom začeću Bogorodice, a 1870. o infabilitetu (nepogrešivosti) pape.

1894 – Umro je belgijski proizvodjač duvačkih instrumenata Adolf Saks (Adolphe Sax), koji je 1840. izumeo muzički instrument nazvan po njemu saksofon.

1913 – Crnogorska vojska i srpski Primorski odred počeli su u Prvom balkanskom ratu napad na Skadar koji su držali Turci. Crnogorci su u aprilu prisilili Esad-pašu da preda grad, ali su se u maju morali povući, jer su evropske sile donele odluku da Skadar pripadne Albaniji.

1947 – Britanski plan o podeli Palestine na arapski i jevrejski deo odbacili su i Jevreji i Arapi.

1962 – U eksploziji u rudniku uglja kod Sarbrikena u Zapadnoj Nemačkoj poginulo je 298 rudara.

1964 – Popularna britanska pop grupa “Bitlsi” prvi put je gostovala u SAD.

1968 – Premijeri svih 10 kanadskih provincija odobrili su nacrt ustava prema kojem je status francuskog jezika u celoj Kanadi izjednačen s engleskim.

1969 – Nigerijski avioni bombardovali su prepunu tržnicu u jednom selu u pobunjenoj Bijafri. Poginulo je više od 200 ljudi.

1971 – Žene su u Švajcarskoj referendumom dobile pravo glasa.

1984 – Američki kosmonaut Brus Mekendls (Bruce McCandless) je napustio svemirski brod “Čelendžer” i postao prvi čovek koji je “prošetao” svemirom.

1986 – Predsednik Haitija Žan Klod Divalije (Jean Claude Duvalier) pobegao je iz zemlje, okončavši 29-godišnju diktaturu porodice Divalije u toj karipskoj zemlji.

1990 – Plenum Centralnog komiteta Komunističke partije SSSR prihvatio je predlog lidera Mihaila Gorbačova da se ukine 70-godišnji monopol na vlast te partije, čime je otvoren put za višepartijski politički sistem.

1991 – Sveštenik Žan Bertran Aristid (Jean Betrand Aristide) proglašen je predsednikom Haitija, kao prvi demokratski izabran šef države.

1995 – U Islamabadu, u Pakistanu uhapšen je Ramzi Jusuf (Ramzi Yousef), glavni osumnjičeni za napad na Svetski trgovinski centar u Njujorku 1993, kada je poginulo šest osoba, a visse od 1.000 povređeno. Za taj napad optuženo je i na doživotnu robiju osudjeno šest islamskih ekstremista.

1996 – U “Boingu 757”, koji se srušio nekoliko minuta posle poletanja iz Dominikanske Republike ka Nemačkoj, poginulo je svih 189 putnika i članova posade. Većina putnika bili su nemački turisti.

1999 – Umro je jordanski kralj Husein (Hussein), koji je vladao Jordanom od 1952. Nasledio ga je sin, princ Abdulah (Abdullah).

2000 – U Beogradu je ubijen ministar odbrane SR Jugoslavije Pavle Bulatović.

2001 – Umrla je američka pevačica i glumica Dejl (Dale) Evans, koja je sa svojim suprugom, Rojem Rodžersom, igrala u 27 vestern filmova i napisala njihovu pesmu “Tragovi sreće”.

2003 – Umro je Augusto Monteroso (Monterroso) pisac iz Gvatemale i poznati majstor kratke priče, koji je 2000. osvojio špansku nagradu za literaturu “Princ od Asturije”.

2010 – Umro je akademik Mihajlo Marković, visoki funkcioner i jedan od osnivača Socijalističke partije Srbije (SPS) i autor programskih načela te stranke.

2013 – Umro je režiser i scenarista jugoslovenske i hrvatske kinematografije Krsto Papić, dobitnik tri Zlatne arene u Puli (“Lisice”, “Predstava Hamleta u selu Mrduša Donja”, “Mala seoska priredba”, “Izbavitelj”, “Život sa stricem”).

Odgovorite