Vremeplov za 15.05.2017

1567. – Marija Stjuart, škotska kraljica (1560-1567), udala se za Botvela, ubicu svog drugog muža.

1610. – Francuski parlament naimenuje Luja XIII za novog kralja. On je vladao do 1643, a kasnije je, uz pomoć kardinala Rišeljea, zaveo apsolutizam u Francuskoj, ugušio ustanak hugenota i stupio u tridesetogodišnji rat.

1618. – Johan Kepler otkrio je zakon o harmoniji, koji će biti objavljen u delu “Harmonices mundi” 1619, gde je izložen i Keplerov treći zakon o planetarnom kretanju.

1672. – U Masačusetsu je donet prvi copyright zakon (Zakon o autorskom pravu).

1800. – Engleski kralj Džordž III preživeo je i drugi pokušaj atentata.

1859. – Rođen je Pjer Kiri, francuski fizičar i hemičar. On je sa svojom ženom Marijom 1898. godine otkrio radioaktivne elemente polonijum i radijum i dokazao da radioaktivnost uglavnom ne zavisi od spoljašnjih uslova. Godine 1903. Marija i Pjer Kiri dobili su Nobelovu nagradu za hemiju.

1914. – Umro je srpski književni kritičar i istoričar književnosti Jovan Skerlić, profesor Beogradskog univerziteta, član Srpske kraljevske akademije, najuticajniji kritičar svog vremena. Diplomirao je na Velikoj školi u Beogradu i doktorirao u Lozani. Presudno je uticao na srpsku literaturu, boreći se za realizam i verodostojnost književnog dela. Prve radove objavio je u satiričnim i socijalističkim listovima, a zatim se visprenom kritikom – često beskompromisnom i presuditeljskom – najčešće oglašavao u “Srpskom književnom glasniku”, koji je od 1905. do 1907. uređivao s Pavlom Popovićem, a potom do smrti sam. Dela: rasprave i studije “Pogled na današnju francusku književnost”, “Uništenje estetike i demokratizacija umetnosti”, “Francuski romantičari i srpska narodna poezija”, “Srpska književnost u XVIII veku”, “Omladina i njena književnost”, “Istorija nove srpske književnosti”, “Jakov Ignjatović”, kraće studije, kritike i prikazi sakupljeni u devet knjiga pod naslovom “Pisci i knjige”.

1926. – Umro je poslednji turski sultan, Mohammed VI Vahideddin, koji je vladao od 1918. do 1922. godine.

1928. – Prvi put se pojavio u javnosti Diznijev crtani junak Miki Maus.

1930. – Ellen Church je prva stjuardesa koja je letela avionom.

1933. – Prvi put je u američkom Senatu uveden sistem ozuvučenja.

1945. – Jugoslavija je definitovno oslobođena od okupatora i jedinice Jugoslovenske armije slomile su i poslednji organizovani otpor neprijateljskih snaga u Drugom svetskom ratu. One su nemačkim trupama presekle odstupnicu, zarobile komandanta grupe armija E, general-pukovnika Aleksandera Lera (Alexander Loehr) – koji je u aprilu 1941. rukovodio bombardovanjem Beograda – i prinudile nemačke trupe na predaju. U četvorogodišnjem ratu, prema zvaničnim podacima jugoslovenskih vlasti, poginulo je milion i 706.000 Jugoslovena, a zemlja je porušena i opustošena.

1948. – Egipat, Liban, Sirija, Egipat u Saudijska Arabija udruženim snagama napadaju Izrael.

1957. – Velika Britanija je nad Božićnim ostrvima izvela probu svoje prve atomske bombe.

1966. – Otpočela je izgradnja hidroenergetskog i plovidbenog sistema “Đerdap” na Dunavu.

1970. – Izašao je poslednji album Bitlsa “Let It Be” u SAD-u.

1970. – Južna Afrika je isključena iz Olimpijskih igara.

1988. – Sovjetski Savez je otpočeo sa povlačenjem svojih trupa iz Avganistana.

Odgovorite