Vremeplov za 14.06.2017

1775. – Osnovana je armija Sjedinjenih Američkih Država.

1834. – Isaac Fischer iz Springfilda u Vermontu patentirao je šmirgl-papir, koji se koristi za glačanje metala i raznih vrsta materijala.

1841. – U Ontariju je prvi put zasedao kanadski parlament.

1847. – Bunson je izumeo ringlu.

1881. – John McTammany je patentirao automatski klavir.

1894. – Rođena je Ljubica Janković, srpski etnomuzikolog, saradnik Etnografskog instituta Srpske akademije nauka i umetnosti i član više međunarodnih ustanova za izučavanje narodne kulture. Sa sestrom Danicom, prikupila je oko 900 narodnih igara s melodijom i mnoštvo običaja. Objavile su delo u sedam tomova – “Narodne igre”.

1900. – Havaji postaju deo teritorije SAD-a.

1904. – Umro je srpski pisac Jovan Jovanović Zmaj, član Srpske kraljevske akademije, liričar bogate invencije, prema oceni književne kritike, “pesnički izraz duhovnog i duševnog života srpskog naroda” u drugoj polovini 19. veka. Osnovnu školu učio je u rodnom Novom Sadu, gimnaziju u Halašu i Požunu (Bratislava), a maturirao je u Slovačkoj Trnavi. Pre medicine koju je završio u Pešti, studirao je prava u Pešti, Pragu i Beču. Radio je kao lekar u Novom Sadu, Pančevu, Sremskim Karlovcima, Futogu, Beogradu, Zagrebu i Beču, a u Beogradu je od 1890. do 1898. bio dramaturg Narodnog pozorišta. Pesnički se razvijao pod uticajem srpske narodne poezije i lirike Branka Radičevića. Ispevao je zbirke ljubavnih pesama “Đulići” i “Đulići uveoci” – potresne, elegične ispovesti posle smrti supruge i četvoro dece. Napisao je veliki broj rodoljubivih i izuzetno vrednih političko-satiričnih pesama, a smatra se da je kao dečji pesnik neprevaziđen u srpskoj književnosti. Osnovao je i uređivao književni list “Javor”, satirične listove “Zmaj”, “Žiža”, “Starmali” i dečji list “Neven”. Prevodio je s ruskog, nemačkog, mađarskog i engleskog. Ostala dela: obimna knjiga pesama “Pevanija”, pesnička legenda “Vidosava Branković”, šaljivi komad “Šaran”.

1928. – Rođen je Ernesto Če Gevara, latinoamerički revolucionar. Po završetku medicinskog fakulteta, odlazi 1953. na službu u Gvatemalu, a zatim i u Meksiko, gde se povezuje sa kubanskim revolucionarima i upoznaje sa Fidelom Kastrom. Godine 1956. učestvuje kao lekar Kastrove ekspedicije u iskrcavanju na Kubu, gde postaje jedan od vođa ustanika. Po oslobađanju Kube, bavi se pitanjima organizacije privrede i postaje ministar industrije. Godine 1965. napušta Kubu i odlazi u Boliviju, gde je, kao vođa ustanika, ubijen dve godine kasnije. Godine 1968. objavljen je njegov dnevnik.

1940. – Nemačke snage su okupirale Pariz.

1942. – Bridgeport Ct proizveo je prvu bazuku – ručni raketni bacač namenjen dejstvu protiv tenkova, žive sile i vatrenog oružja. Ima kumulativnu, dimnu i udarnu minu. Danas postoje razni modeli, čija težina i domet variraju.

1942. – Kompanija “Volt Dizni” izbacila je crtani film “Bambi”.

1949. – Formirana je država Vijetnam.

1951. – Prvi komjuter za komercijalnu upotrebu – UNIVAC 1 – počeo je da radi.

1982. – Posle 74 dana sukoba na Foklandskim ostrvima, Argentina se predala Velikoj Britaniji.

1990. – Detroit je osvojio titulu NBA šampiona pobedom nad Portlandom 4:1.

Odgovorite